Ka jingjler bad jingthok kan sa kyrtoh kylla, maham u Pa’iem Laborious
SHILLONG, MAY 11: Da kaba kynnoh ia u President ka VPP u Bah Ardent Miller Basaiawmoit ba ula pynkylla ia ka kynrum kynram ha ka Hima kum ka jingleh politik ha surok” u Nongaibuit jong ka Synjuk ki Khlieh Nongsynshar Hima Sohra, u Paiem Laborious Manik S Syiem, hynne ka sngi Nyngkong, ula ong, ba ka kynhun ka iakhun ban iada ia ki sankyrwoh ka saiñ Dorbar u Khun khasi ym ban myntoi eiei ha ka kam politik.
Haba iakren bad ki nongpathai khubor, u Bah Laborius Syiem ula pynphia nia kylla ia ka jingkynthoh u Bah Basaiawmoit ha ka 7 tarik u Jymmang ha Mawlai, da kaba ong, “Ngi ngin ym ia khleh jaktung ha ka jingleh politik ha ki surok ne ha kano kano ka jingleh politik kano kano ka seng saiñ pyrthei kaba phi lah ban khot kyrteng”.
“Ka jingiakhun ka jong ngi, kadei ka jingaiti lut ban pynthikna ba ka jingleh politik kam dei ban ioh rung shapoh ban pynjot ia ki 5 tylli ki sankyrwoh ka saiñ Dorbar u Khun Khasi: (i) Dorbar Ïing, (ii) Dorbar Kur, (iii) Dorbar Shnong, (iv) Dorbar Raid, bad (v) Dorbar Hima bad ka ong ba “Kila iaineh ia ki jingtynjuh jong ka por bad ia ki spah snem’ bad kidei “ka borbah kaba tehsong ia ki Khun ki Ksiew Hynniew Trep Hynniew Basa.”
Ula ong, ba ka Synjuk kan ym shah ban don kano kano ka jingtuklar da kiba nabar ia ka riti bad ia ka jingleh kaba naduh hyndai hynthai.
“Ngi iengskhem ha ka jingiakhun ka jong ngi ban batskhem bad ban iada ia kitei ki riti tynrai kyntang pyrshah ia kino kino ki bor kiba thmu ban bujli noh da kumwei pat”
“Lada ki hok ki riti, ki riti ki dustur ki duhnoh ki jingneh ki jingsah ki jongngi kin sdien ha ka lyer”. Ula ong, ba ka kynhun kala leit tur sha KHADC ha ka 7 tarik u Jymmang ban pyrshah ia ka jingleh bymhok.
“Ka Dorbar Khlieh ki Nongsynshar Hima Sohra bad ki khun ki hajar kala ieng pyrshah ia ka jingleh bym hok jong ka KHADC pyrshah ia ka jingkordor ka tynrai jong ka jingjied ia u Syiem da ka Hima Sohra,” la ong u Laborius Syiem.
“Ngi tur sha District Council ban dawa ba ia kane ka jingleh bym hok dei ban pynbeit noh mardor”.
Ula pynrem ia u Bah Basaiawmoit halor ka jingpynkylla mat politik ia kane ka kam.
“Katba ngi dang wad ia ki lad ban pynbeit na ki bor kiba dei khmih, ka long kaei kaei kaba sngewsih bad i saitmet, ba phi lah jied ban pynman ia kane kum ka mat jong ka seng ha ka por ba ai jingkren shun ha ka politik ne ‘Political Hate Speech” ha Mawlai,” ula ong.
“Ka kamram ka jong nga kam dei ban pynshisha ba nga dei, ka kamram ka jong nga kadei ban iai bat ia ka dongmusa tad haduh ba ki “khun ki hajar ka ri u laiphew syiem bad khat ar doloi” kin lap bad ïaid ha ka lynti kaba dei” la ong u Laborius.
Da kaba kam ialade kum uwei na kiba hiar pateng na ka “Kur Syiem,” ula ong ba ula shim ia ka kamram ban iada bad batskhem ia ka riti bad dustur kaba tehsong lang ia baroh ki paitbah.
“Bah Ardent, ha ka jingkthong ka jong phi ïa ka shuki saiň pyrthei (Political Chair), i kumba phi kloi ban ïuhroit ïa ki sankyrwoh ki sankyrdan ka saiñ dorbar kiba pynthikna ia ka jingneh ka jingsah ka jong ngi” ula ong.
“Phi lah pynthohbria ia ka jinglong shida bad ka jingdawa hok jong ‘ki khun ki hajar ka hima sohra” ban iohnoh ia la u jong u Syiem uba kila jied hok ha ka nongrim ka riti ka dustur bad ka niam jong ka Hima Sohra”.
U Bah Laborius Syiem ula kyntait ia ka jingkynnoh ba ki paitbah kiba la leit tur sha KHADC kidei kiba don jingiadei bad kano kano ka seng saiñ pyrthei.
“Phi pynman ia ki briew kiba luilui kum ki briew jongka NPP, phi lah pulom ha kaban iohi ia ka jingshisha ba ka jingtehsong ka jongki kamdei na ka politik seng sain pyrthei, hynrei ka jingieid ka jongki ia ka hok ka riti, ka riti ka dustur kaba la phrang ha ki jingtyllun jong ka por kaba la ioh pateng na ki longshuwa manshuwa kaba la pynshong nongrim ha ka jingstad jong uba rim u bastad ki kpa tymmen ki jong ngi” ula ong.
Ula buh jingkylli ia ka jingtuklar u Bah Basaiawmoit, da kaba ong, “Kila leit sha KHADC ban dawa ia ka sanad ne ka kot pynskhem, ka kamram jong ka District Council kadei ban pyndep. Phi dei u MLA, phim dei u MDC, ka bynta jong phi kadei ha Meghalaya Legislative Assembly. Balei phi wan tuklar hangne?”.
Haba kyntait ia kano kano ka jingdonbynta bad ka seng saiñ pyrthei, u Laborius Syiem ula ong, “Ka long kaei kaei kaba sngewsih ba phi lah kynnoh ïa ki paitbah ba luilui ka Hima Sohra kum ki nongkyrshan ka NPP. Ha kajuh ka por phi kynnoh ba nga dei u dkhot ka NPP. Hangne ngan ong da kaba shai kdar iaphi bad ia baroh ba ngam dei kumta”.
“Ka jingkitkhlieh jong nga ka long barabor ban ieng pyrshah ia kano kano ka jing shah lehbein bym shong riti bad bym shong nongrim jong uno uno ne kano kano ha kano kano ka rukom” ula ong.
“Nga ong ia phi pynbeit noh mar mar ia kane ka jingkynnoh bad kiar raimaw raidieng noh ban kynnoh kumne naduh kane ka khyllipmat, namar lada phim leh ia kane, kynmaw ba “ha ka hok ka shi kyntien, ka jingjler bad ka jingthok kan sa bishar bad kyrtoh kylla ia phi” la ong u Bah Syiem.
