Shillong, Jymmang 30 : Katba ka Meghalaya ka dang kyntur sha ka thong ban don 3000 tylli ki homestay bad pyrshang ban pynkhlain ia ka kamai kajih lyngba ki kam jngohkai ha baroh kawei ka Jylla, u Myntri Rangbah ha ka sngi Saitjain ula leh ‘live’ ha ka facebook page jong u na Smit, kawei na ki shnong ba itynnad bad ba long kongsan ha ka kolshor bala tip ruh ia ka jingdon ia ka pateng kaba riewspah bad ki jaka jngohkai kiba itynnad.
Ka jingleit jngoh kala pyni lypa ia ki buit treikam jong ka Jylla ban pyniasoh ia ki kam jngohkai, ka sengkam sengkam, ka jingpynroi sap treikam bad ka jingiashimbynta ki shnong ki thaw, haba air uh ia ka lad ban iakren markhmat bad ki nong shongshnong lem bad ki nongkhaii ka thain.
Ha kane ka jingleit sha Smit, u Myntri Rangbah ula pynlut por ban iakren bad ki nongshongshnong, ki nongshangkai bad ki nongsengkam trai shnong ha ka Iew shnong, kynthup ia u trai ka RC Homestay. Hadien ula leit jngoh ia ka Homestay bad iakren bad ki trai Iing halor ka jingshem jong ki, ki jingeh bad ki jingangnud.
Hapdeng ka jingiakren halor ka kam jngohkai bad ka khaii pateng, ki nongshongshnong kila pynpaw ruh ia ka jingsngew khia halor ka kam lum niut, street light bad ka jingbret jakhlia sharud shakiar ha ka thain.
U Myntri Rangbah ula kular ia kito kiba iadonlang ba un sa pyntip ia kine kiei kiei baroh sha ki tnad ba dei khmih. Kane ka jingleit ka la kylla long shibynta jong ka jingpyrshang jong ka Sorkar ban iakren markhmat bad ki nongshongshnong bad ban ioh ia ki jingtip na ki shyntur jong ki nongshongshnong kiba ioh jingmyntoi na ki kam jngohkai bad ki prokram ba kyrshan ka Sorkar ban kyntiew ia ka kamai ka kajih.
Haka jingiadih sha bad ki jingbam ba bang jong ka thain ha ka dukan sha harud surok, u Conrad ula pynshlur ia ki nongshangkai ba kin leit jngoh ia ki mariang ba itynnad, ka koshor bad mad ia ka jingpdiang sngewbha ka Jylla.
“Ka long kaba donkam ban pyniasoh ia ki briew ha ki shnong ki thaw. U nongkhmat paidbah um lah ban sngewthuh hok ia ka jingim bad ka jingeh jong ki paidbah khlem da long kiba jan bad ka imlang sahlang” ula ong.
Haba ai khublei ia ka Sorkar namar ka jingiarap song pisa bad ka jingkyrshan bala ioh lyngba ki skhim bapher bapher, u trai ka Homestay ula batai ba kumno kine ki jingkyrshan kila pynlah ia ka iing jong u ban pynkha bad pynheh ia kane ka kam. Haba iaroh ia ka jingiaid shaphrang, u Myntri Rangbah ula iai ban ia ka jingkut jingmut jong ka Sorkar ban kyrshan ia ki nongseng kam trai jylla.
“Ki Homestay ki long kiba donkam bha bad kiba kongsan shikatdei eh na ka bynta ka kam jngohkai jong ngi. Lyngba ki Homestay, ngi pynthikna ba ki jingmyntoi ba ngi ioh na ka kam jngohkai ka leit beit beit sha ki longiing bad ki shnong ki thaw” ula ong.
Ka kam jngohkai ka iai long ka mat pdeng jong kane ka jingiakren, ha kaba u Conrad ula pyntip ba ka Meghalaya ia mynta ka don jan kumba 900 tylli ki homestay kiba la treikam, katba sa 2100 tylli la khmih lynti ban sa mynjur shen. Ka Sorkar kala trei ban thaw ia ka jingiatreilang jong kumba 3000 tylli ki homestay ha kylleng ka Jylla hapoh kine ki 12-18 bnai.
Ka jingiakren kala ktah ruh halor ka sap treikam bad ka jingpynmih kam. Ka Skill Meghalaya Programme kala ai jingmyntoi ia jan 30,000 ngut ki samla lyngba ki jingai jinghikai bapher bapher, kynthup ia kumba 2000 ngut kiba la ioh jinghikai ha ki kam jngohkai bad ki kam ban pdiang ia ki nongwan kai. Hapoh kane ka prokram, ka Sorkar ka thmu ban ai jinghikai ia 1.2 lak ki samla, kynthup 5000 bala mang kyrpang sha ka sap trei ba iadei bad ki kam jngohkai.
Ula kren ruh halor ka jingkyrshan bala ai lyngba ka PRIME bad CM Elevate Scheme, ha kaba kumba 200 tylli ki kali la dep ban bei tyngka ban pynioh ia ka lad kamai jakpoh lyngba ki kali, katba 52 ngut ki samla pule kila ioh ia ka jingkyrshan song pisa ba kin leit pule ia ka Hospitality Education ha IIHM bad kiwei ki jaka pule.
Ka jingiakren kala phai pat sha ka kam ialehkai bad kam jngohkai hadien ba ka Meghalaya kala iasoi ia ka Host State Agreement bad ka Indian Olympic Association ha ka por mynsngi na ka bynta ka 39th National Games, kaba ka Jylla kan pynlong ha u 2027.
“Ka Natonal Games kam dei tang ka lympung ialehkai. Ki plie ia ka lad na ka bynta ki kam jngohkai, ka kolshor, ka kam pdiang sngewbha bad ka jingkiew ka ioh ka kot. Bun bah ki jaka sah ki donkam na ka bynta kane ka Games ki ban pyndap lyngba ki homestay. Ka kam ialehkai ka lah ban dei ka lad kamai kajoh kaba heh bha na ka bynta ki samla” ula ong.
Kane ka jingiakren na Smit kan long shibynta ruh jong ka CM Connect, kaba thmu ban pynkhlain ia ka jingiakren markhmat hapdeng ki nongshongshnong bad ka Sorkar lyngba ka jingleit hi mar met bad ki rynsan digital.

