Guwahati, Lber 29: U Myntri Rangbahduh ka Ri Narendra Modi ha ka sngi U Blei, u la pynpaw ïa ka jingnang kiew ka jingnoh synñiang jong ka thaiñ shatei lammihngi ha ka jingïaid lynti jong ka roi ka par ka ri India, haba ai nuksa ia ka jingshim ka thain ia ka lad pynmih bording kaba khuid, ka jingsumar iala ka kolshor bad ki jingtrei kiba lam lynti da ki Shnong ki thaw ha ka jingkren Mann ki Baat ba 132 sien.
Haba ïadei bad ka jingpyniar ka thain ha ka jingpynmih ïa ka bording da ki bor ka mariang, u Modi u la ong ba ka jingmyntoi na ka PM Surya Ghar Muft Bijli Yojana ka la nang paw ha ki bynta jong ka thaiñ Shatei Lammihngi. U la pynpaw kumno ki solar mini-grid ki la pynkylla ïa ka jingim ha ki jaka nongkyndong jong ki riewlum ka Tripura, kaba la pynlah ïa ki longïing ban ïoh ïa ka bording, ki khynnah ban pule hadien ka por janmiet, bad ban pynbha ïa ka jingim baroh kawei.
U Myntri Rangbahduh u la kdew ba ki shnong ha Tripura khamtam kito kiba shong ba sah da ki jaitbynriew Riang, ki la sakhi ïa ka jingkylla kaba khraw lyngba ka jingpyndonkam bording da ka sngi.
“Ki khynnah mynta ki lah ban pule wat hadien ba la dum ka bneng, ki briew ki lah ban charge mobile phone, bad ka imlang sahlang jong ki shnong ka la kylla,” u la ong, da kaba kyntu ïa ki nongshong shnong ban ïashim bynta ha ka jingkylla kaba nang kiew ha ka ri India.
U Modi u la pynpaw ruh ïa ka rukom hikai ba kyrpang jong ki Morung ha Nagaland, ha kaba ïa ka jingnang jingstad tynrai la pynhiar pateng lyngba ka jingïathuh khana, ki jingrwai tynrai bad ka jingïatreilang bad ka imlang sahlang.
U la ong ba ka rukom treikam jong ka Morung kaba dang kiew bad ka iarap ban pynrung ia ka jingsngewtynnad ha ki sobjek kum ka science bad ka jingkhein ha ki khynnah katba dang pynneh pynsah ia ka pateng tynrai.
“Ki jaidbynriew Naga ki pynneh pynsah ia la ka jong ka riti dustur katba ka dang pynkhreh ia ka lawei lyngba ka jingnang jingstad”, u la ong.
Shuh shuh u Myntri Rangbahduh u la ai nuksa ia ka shnong Chizami ha Nagaland, ha kaba ki kynthei ki pynneh pynsah palat 150 jait ki symbai tynrai lyngba ka seed bank jong ka imlang sahlang.
Haba batai ia ka kum ka jingthmu kaba ai mynsiem, u Modi u la ong ba kum kine ki jingpyrshang kim dei tang ban iada ia ki jingthaw ba im hynrei ki pynthikna ruh ia ka jingpynbiang bam bad ka jingbteng jong ka kolshor na ka bynta ki pateng ban wan.
Haba pynpaw ïa ka jingriewspah ha ka kolshor jong ka thaiñ Shatei Lammihngi, u Modi u la kdew ïa ki jingnoh synniang sha ka Gyan Bharatam Survey, ka jingthmu ban buh jingthoh ïa ka pateng jong ki kot lyngkdop jong ka India.
U la kdew ba ki riew shimet ha Arunachal Pradesh ki la ïasam ïa ki kot lyngkdop kiba duna bha ha ka dak Tai, kaba la noh synñiang ban pynneh pynsah ïa ka kolshor bapher bapher jong ka India.
Haba kren shaphang ki jingeh ha ka pyrthei bad ka jingktah jong ki ïa ka jingpynbiang bor ding, u Modi u la kyntu ïa ki nongshong shnong ban long kiba ïatylli bad ban kiar na ki jingtip kiba bakla.
“Kine ki dei ki por kiba eh… ngi dei ban jop lang ryngkat ïa ki,” u la ong, da kaba maham pyrshah ïa ki khubor lamler bad ka jingpynlong saiñ pyrthei ïa ki mat ne jong ka ri ne national issue.
Ha ka jingkren jong u baroh kawei, u Myntri Rangbahduh u la ban jur ïa ka jingdonkam jong ka jingïashim bynta lang jong ki paidbah, da kaba kdew ba ki jingthmu ba la pynlong da ki paidbah—naduh ka jingpynneh pynsah ïa ka um haduh ka bor ding kaba khuid—ki pynwan dur ïa ka jingroi jong ka ri India.
U la ong ba ki nuksa jong ka Northeast ki pyni kumno ka jingstad tynrai bad ka jingtreikam naduh tynrai ka lah ban ai ki lad ki lynti kiba neh na ka bynta ki jingeh jong ka juk mynta.

