Shillong, Jymmang 14: Ka Khasi Jaintia Deficit School Teachers Association (KJDSTA) hynne ka sngi Palei, kala kynnoh ba ka sorkar kala leh ia ka kam ka bym shaniah bad pynmih ia ki hukum kaba mynsaw halor ki Meghalaya Non-Government School and College, Employees Centralised Provident Fund Scheme, 2026, hadien ba ki nonghikai deficit kila shah bthah ba kidei ban mih noh na ka jingialang bad la kynnoh ba katei ka jingialang kala iaid shakhmat wat hapdeng ka jingbym don shuh ka jongki.
Haba iakren bad ki nongpathai khubor, u President ka KJDSTA u Bah Bosswell Pala ula ong, ba ka seng kala iashimbynta ha ka jingialang tang ban pynpaw ia ka jingsngewkhia ia kaba ka sorkar ka lah dep ban tip lypa.
“Wat hapdeng jong ka jingtip ia ka jingshisha, ka sorkar kala tip ia ki jingsngewkhia ki jong ngi, kiba long kiba dei hok bad kiba shong ain, ha kaba iadei bad ka Meghalaya Non-Government School and College, Employees Centralised Provident Fund Scheme, 2026, ka sorkar kala khot ia ngi sha ka jingialang ban sngewthuh ia ki jingsngewkhia jong ki nongtrei Deficit” ong u Bah Pala.
“Ngi lah leit sha ka jingialang da kawei ka jingthmu, ban ong sha ka sorkar ba lada ka lah dep jied, na ka bynta ka jingbit jingbiang ka jongka, ba kan ong ba kam sngewthuh ia ka jingsngewkhia jong ki nongtrei Deficit, kumta ngin leit sha katei ka jingialang” ula bynrap.
U Bah Pala ula ong, ba ka seng kala pyrshah ia ka jingdonlang jong ki bym dei ki nongtrei Deficit ha ka jingialang. “Hapdeng ka jingiohsngew bad ka jingiohi ba kiwei pat ki bym dei ki non-government, non-deficit kila don ha ka jingialang ngi lah pyrshah jur ia katei, nalor kane ban pyrshah ruh ia ka mat ba kala don ka jingiai bteng ban pynduh ia ki Board of Trustees kaba la lam sha ka jingpynhiar kyrdan bad ruh ka jingbym khot lang ia ki nongtrei Deficit na kiwei pat ki seng” ula ong.
U Bah Pala, ula ong ba ka seng kala mih noh hadien ba u Chairman u Vijay Kumar Mantri ula shah ia ki ba kin leh ia katei, hynrei kane ka jingiakren kala bteng beit hadien.
“Ha ka jingbym mutdur ka jong ngi, tang hadien ba ngi lah mih noh na ka jingialang, ngi lah ioh jingtip ba kila don shuh shuh ki jingiakren ha katei ka jingialang ia kaba la shim hadien ba ngi lah ia mih noh” ula ong.
“Ka long kaba pynklumar khlieh ban iohi ba u nongpyniaid ia ka jingialang ula ong ia ngi, ba ngi lah ban mih noh bad ngi lah mih noh, katba kiwei pat ki briew kila shong beit bad iatai halor kiwei kiwei ki mat bad ai jingmut bad ki jingpyni hapdeng ka jingbym don shuh ka jong ngi. Kine ki jingai jingmut bad ki jingpyni hapdeng ka jingbym don ka jong ngi, kidei kiba la pdiang da ka tnad pule puthi bad kala pynmih syndon da ka hukum kiba ktah jur ia ki nongtrei Deficit bad ktah jur ruh ia ka pule puthi baroh kawei hapoh ka jylla Meghalaya. Kane ka rukom leh ka long ha ka rukom kaba tad dor bha” ong u Bah Pala.
U Bah Pala ula kdew ba katei ka jingpynbna kaba shah ia ki nongtrei ba kin ym shim ia ka CPF kum ka sabut jongka jingthmu ban buh ha ka jingma iaki nongtrei Deficit. “Ki jingai jingmut bad ki jingpyni, kila kdew bad pyni batai shai kdar ia ka jingthmu ban pynmynsaw ne buh ia ngi ha ka jingma bad ia ka pule puthi bad kata kadei ka jingpynbna ba ki nongtrei ki lah ban jied ban iaid lait noh na ka CPF” ula ong.
“Ka hap long kaba shai ba ki nongtrei kiba don ia ka CPF ia mynta hi kidei tang ki nongtrei Deficit bad ban don ia ki briew kiban kren na ka bynta ki nongtrei Deficit bad ban pynlong ia ka sorkar ban pynmih ia ka jingpynbna kaban ktah jur ha baroh ki liang, kine ki briew bad ka sorkar kila leh ia kaba bakla tyngeh, ka rukom treikam kaba bakla bad katkum ka ain ruh ka long kaba bakla. Kumno kine ki briew ki lah ban rai na ka bynta ka jong ngi haba ngim donlang shuh?” la buh jingkylli u Bah Pala. “Kane ka pawshai kdar ba kadei ka jingleh kaba sniew da kitei ki briew kiba pyrkhat ba ki lah ban leh ia kiei kiei tang namar ba ki don ha ka bor”.
U President ka KJDSTA ula buh jingkylli ia ka rukom leh jong ka sorkar ban pynmih ia katei ka jingpynbna bad ban pyniaid shakhmat ia katei ka scheme 2026 wat haba ka dang don hapdeng jong ka jingtian bishar. “Kumno ka sorkar ka lah ban pynmih ia ka jingpynbna kaba kyllain ban ong ia ngi ki nongtrei Deficit ban ym shim shuh ia ka CPF haba kala dep ong ia ngi ba kan sa khot da ka jingialang kaba biang?” ula ong.
“Kumno ka sorkar ka lah ban pynmih ia katei ka jingpynbna kaba don hapdeng ka jingshah buh jingkylli bad pynbor ban pyntreikam ia ka Scheme 2026 haba ka sorkar dalade hi kala ong ha ka jingialang ba ia ki sienjam na ka bynta jong ka jingpyntreikam ia katei ka scheme yn sa rai kham hadien namar ba kane ka mat kadei kaba dang don hapdeng ka jingtian bishar jong ka Meghalaya High Court” ong u Bah Pala.
Ula ong, ba namar ba kane ka kam kadei kaba dang don hapdeng ka jingtian bishar kumta kumno ka sorkar ka lah ban leh kyrkieh ban pyntreikam ia katei ka scheme kaba la kyntait bad ka seng ka iengskhem ha ka nongrim ba ka shaniah skhem ha ka jingstad jong ka iingbishar.
U Bah Pala ula ong, “Ngi sngewthuh ia ka jingthmu kaba sha lyndet jong ka sorkar ban pynurlong da kaba pynmih ia ka Scheme 2026. Ka mat kaba hakhmat eh kadei tang ka buit ban kiar ia ka mukotduma jong ki nonghikai bad nongtrei Deficit” ula ong.
“Hato ngin iaroh ia ka sorkar ba kala lah ban thaw ia ka jingklumar ha ka jingmut jingpyrkhat? Bad Hooid, kala lah ban thaw ia kaba bun ka jingbitar bad jingsngewsih ia ki katti katne ki nongtrei Deficit khamtam ia kito kiba la shongthait noh na ka kam”.
Ula kyntu ia ka sorkar ba kadei ban pyntreikam pura beit noh ia ka Scheme 2023 bad ia ka National Pension System.
“Ngi kyntu ia ka sorkar ba kan leh ha ka lynti kaba don ia ka jingkitkhlieh. Mynta ka sngi ka don sa kawei ka jingialang bad ka sorkar. Ha katei ka notis la khot ia ngi ban iakren halor ka scheme 2026. Kane kadei sa kawei pat ka dak kaba pawshai kdar ba ka sorkar ka pyrkhat ba ka lah ban leh donbor ia ka lynti ban pyntreikam pura ia ka scheme 2026” la ong u Bah Pala.
Ka KJDSTA kala buh jingkylli ruh ba balei ka SBI Mutual Fund, kaba lah ithuh kum ka Portfolio Manager jongka CPF ha ka 16 tarik u Risaw 2025, kam shim la shah khot sha ka jingialang kaba la long ha ka 6 tarik u Jymmang 2026.
“Ngi kwah ruh ban tip na ka sorkar, kaei kaba la jia ia ka SBI Mutual Fund kaba la shah ithuh kum ka Portfolio Manager jongki Non-Govt. Schools & Colleges Employees Central Provident Fund ha ka 16 tarik u Risaw 2025. Namar ha ka jingialang ha ka 6 tarik u Jymmang 2026, ym shim la don kino kino ki briew na ka SBI Mutual Fund kiba la shah khot, katba ki nongmihkhmat na kiwei pat ki Bank kila wan ban iashimbynta” ong u Bah Pala.
“Ngi lah iai bteng ban kyrpad ia ka sorkar ban weng ia ka jingsngewthuh bakla bad ban pyndep ia ka jingpyntreikam ia ka Scheme 2023 bad ia ka NPS na ka bynta ki nonghikai bad nongtrei Deficit. Namar ha ka lynti iaid kaba jrong ne kaba lyngkot, ka pule puthi hi kadei kaban iohnong” ula ong.

