Nang tei ka Meghalaya ia ka concert economy
Shillong, Naiwieng 16 : U Myntri kam Jngohkai Bah Paul Lyngdoh ha ka sngi Nyngkong ula ong ba ka Meghalaya kam dei shuh tang kaba pynlong ia ki tamasa, hynrei ka dei ka nonglam khmat ha ka concert economy hapoh ka ri, lane kaba kyntiew ia ka ioh ka kot na ki tamasa iaput iatem, haba pynbna paidbah ia ki jingthmu na ka bynta ka tamsa Cherry Blossoom 2026 ha Madan Kurkalang, Bhoi Rymbong.
Haba pynkynmaw biang ïa ka tamasa jong u snem ba la dep, u Bah Paul Lyngdoh u la ong ba ka pyrthei ka la ithuh bad buh jingmut ïa ka Shillong. “Nga kwah ïa baroh ban kynmaw ba wat hapdeng kiba pyrshah bad ba kren thut, ha u snem ba la dep, uwei u nongrwai uba pawnam bha, u Ed Sheeran u la jer ïa ka Shillong kum ka jaka kaba u sngewtynnad tam napdeng baroh hynriew tylli ki nongbah kiba u la leit jngoh bad tem ha India,” u la ong.
U la ong ba ka jingpyrshang jong ka Meghalaya mynta ka la long ban long ka nuksa ïa ka ri baroh kawei. “Ka long ruh ka jingsarong ia ngi ba hadien ba ka Meghalaya ka la sdang ban kyntiew ïa kaei kaba mynta la tip kum ka concert economy (ka ioh ka kot kaba mih na ki concert), ka ioh ka kot kaba la don lypa naduh mynshwa, u Myntri Rangbah duh ka ri u la pyndonkam ïa kine kijuh ki kyntien, kata ka ‘concert economy’,” u la ong.
“Ngi la iohi ia ka Jylla ba marjan kum ka Assam ruh kala ioh mynsiem ban wanrah ia ki kynhun nongrwai ba nabar ri bad kin tem bad rwai, katba ngi dang iakren, ka kynhun Guns ‘N’ Roses kala long ba khreh ban tem ha Guwahati” ula ong.

U Bah Paul ula ong ba ia ka jingshemphang ka Meghalaya la pan jingmut mynta da kiwei ki Jylla. “Mynshem snem, ka Rockski kala iarap ruh ha kaban pynlong ia ka music fest ha Sikkim, bad mynta ngi la ai ia kajuh ka jingiarap ia ka Jylla Arunachal Pradesh” ula ong.
Ula ong “Haba peit sha ki snem bala leit noh, ngi lah ban iohi ba kila don ki kynhun tem kiba la tem ha tea estate ha Assam ha ki snem 1950 bad 1960. Kumta,ka long kaba dei ba mynta, ha u 2026, uto u symbai bala bet ha ki 50 snem mynshuwa ula heh, bad phin kmen ban tip ba mynta u snem u syntiew cherry blossom ula phuh ha ka por kaba biang, hashuwa jong ka tamasa” ula ong.Shuwa ban sdang ka tamasa kaba kongsan, u Bah Paul Lyngdoh u la pynbna ïa ka jingïalang ki Music Promoters ka pyrthei kaba yn pynlong ha ka 19 tarik Naiwieng, ban pynïasoh ïa ki nongtem bad nongrwai na ka thaiñ bad ka music industry ka pyrthei.
“Nalor ka tamasa, katkum ka prokram, ha ka 19 tarik Naiwieng, ngin pynlong ïa ka Global Music Promoters Meet, ha kaba ki riewshemphang ka put ka tem na kylleng ka pyrthei, kin ïakynduh bad ïakren bad ki nongrwai jong ngi na ka thaiñ, khnang ban pynkhreh ïa ki, ban ïatreilang bad ki, ban ïarap kyntiew ïa ki sap bad ki jingtbit jong ki, bad ban jubab ïa ki jingkylli bad ki jingdonkam jong ki, khnang ba kin lah ban rung sha ka iew ka put ka tem ka pyrthei,” u la ong.U la ai jingïaroh ruh ïa ka Chief Minister’s grassroots music programme kaba la pynwandur ïa ka nongrim kaba skhem.
“Shuwa ba ngan leit sha ka jingpynbna ïa ka tamasa, nga hap ruh ban ai jingïaroh ïa ka jingshisha ba ka Chief Minister’s Grassroots Music Project ka la pynphriang ïa ki kam jong ka sha kiba bun ki jaka, bad mynta la ithuh ïa ka kum kawei na ki prokram iaput iatem kaba biang tam ha ka ri,” u la ong.Ka tamasa kaba ar sngi kan don ïa ki nongrwai kiba pawnam ka pyrthei kum u Nelly, u Khalid bad ka kynhun Boys Like Girls, ryngkat bad ka jingïashim bynta jong ki nongrwai bad ki kynhun tem na la ka jong ka jylla.“Ka tamasa, kumba nga la kdew, kan sdang da ka jingtem ba plie ia ka tamasa, ka Global Music Promoters Meet bad ki kynhun nongrwai na ka thaiñ, bad hadien kata yn pynlong ïa ka tamasa kaba ar sngi ha Madan Kurkalang, Bhoi Rymbong, ha kaba ki nongrwai kiba pawnam ha ka pyrthei kum u Nelly, u Khalid bad ka Boys Like Girls kin kiew ha rynsan ban tem,” u la ong.
“Ban ai jaka bad ka rynsan ïa ki nongrwai kiba donsap na ka thaiñ, ngin pyni ïa ki kynhun tem kum ka Daminot bad ki nongrwai marwei kum u Leonard bad u Meban. Ha ka sngi kaba ar, ngin don ïa u James Ray bad ka Jessi Lyngdoh, kiban ïasam ïa ka rynsan bad ki nongpyni kum u Khalid bad ka Swelly,” u la ong.Haba ïadei bad ka jingwan ki nongjngohkai, u la ong ba ka jingkheiñ jong u snem ba la dep ka long ka nongmuna jong une u snem ba mynta. “Ha u snem ba la dep, ha ki ar sngi, ngi la pdiang palat 50,000 ngut ki briew, bad na kine, kumba 40 percent ki dei ki nongwan jngohkai pyrthei,” u la ong.“Ngi khmih lynti ban ïoh ïa kajuh ka jingwan jong ki briew mynta u snem.”
Haba ïadei bad ka jinglut jingsep, u la ong ba ym pat lah satia ban ioh ïa ka jingkheiñ kaba khatduh.
“Ym pat lah ban ai ïa ka jingkheiñ kaba khatduh namar ka jinglut ka dang ïaid shakhmat. Ngi hap ban ïanujor ïa baroh ki jinglut bad ka jingïoh na ki tiket bad ki sponsorship. Ngin tip ïa ka jingkheiñ kaba shisha lehse hadien shi bnai ba la kut ka tamasa,” u la ong. “Nga tharai ngin ai ïa baroh ki jingtip hadien ba la kut ka tamasa, khnang ba ngin lah ban tip thikna ïa ka jingkheiñ.”“Ka Shillong kam dei tang ka nongbah rock jong ka India. Ka Shillong ka dei ka nongbah jingrwai jong ka India, bad ka rock ka dei tang kawei na ki jait jingrwai kiba don hapoh ka jingpynïar jong ka jingrwai,” u la ong.

Haba kylli shaphang ka jingpynsngewthuh paidbah halor ka jingma jong ki drok bad ka HIV, u la ong ba ka tnad pulit kan pynlong ïa ka jingïalap ha ka jaka pynlong tamasa.“Ka Shillong kam dei tang ka rock capital jong ka India. Ka Shillong ka dei ka music capital jong ka India, bad ka rock ka dei tang kawei na ki jait jingrwai kiba don hapoh ka thup rwai,” u la ong.Haba kylli shaphang ka jingpynsngewthuh paidbah halor ka jingma jong ki drok bad ka HIV, u la ong ba ka tnad pulit kan pynlong ïa ka jingïalap ha ka jaka pynlong tamasa. Kila shim ia katto katne ki stall na ngi bad kin sa pyniaid ia ka jingialap pyrshah droks.

