Shillong, Naiwieng 4: Ka Joint Action Committee Against the Shillong Ropeway Project kala rai ban ym leit iashimbynta ha ka jingialang kaba la khot da ka sorkar jylla halor ka Shillong Peak Ropeway Project ha ka 4 tarik u Naiwieng bad kala byrngem ban sdang ia ka jingiakhih ha surok, lada ia katei ka projek ym pynduh pyndam noh.
Ka JAC ha ka sngi balang kala phah ia ka jingthoh sha ka Tnad Jngohkai ha ka jaka ban leit iashimbynta ha ka jingialang ha State Convention Centre.
“Ngim lah ban leit iashimbynta dalade hynrei ngin phah pat da kane ka jingthoh. Ngi lah dep aiti ia ka shithi sha ka Commissioner ka Tourism bad ka Director of Tourism” la ong ka Secretary ka JAC ka Dr Linda Marbaniang.
Kala ong, ba ka committee kam dei kaba don bynta bad kano kano ka seng saiñ pyrthei.
“Ngi dei ka kynhun ki kmie. Ngim dei ka kynhun ne kiba iadonbynta bad kano kano ka seng saiñ pyrthei. Ngi dei ki kmie kiba don ia ka jingsngewkhia iala ka iing ka sem. Ngi dei ki kmie kiba shet bam, kiba pynkhreh ka jingbam na ka bynta ki kpa, khun kynthei bad shynrang. Ngi dei kiba sait ba khlieng ia ki tiat ki tar, kiba sait ia ki jain jong phi, kiba pynkhuid ia ka iing. Kumta ka jingdonkam kaba kongsan ia ngi ki kmie kadei ka um. Ngi sngewkhia shaphang ka um bad ka jingktah kaban jia ia u Lum Shyllong,” kala ong.
Ka Dr Marbaniang kala kdew ruh ia ka jinglong jingman jong ka jingkyrduh um ha nongbah.
“Kadei kaba shisha bad kaba la jia shisha mynta. Wat mynta ruh ngi mad ia ka jingduna ia ka um. Kam pat dei ka aiom tyrkhong hynrei ngi lah mad ia ka jingeh. Ngi kum ki kmie ngi mad jingeh, haduh katno ngi lah iakhun bad len lade na ka bynta ka longing longsem ka jong ngi. Ngi khie dang step ban pynbiang ia ka bam, ban pynbiang ia ka iing. Ngi shim ia baroh ka jingkitkhlieh ha ki tyrpeng ki jong ngi” kala ong.
Ha kaba iadei bad ka jingthmu jong ka jingialang, kala ong ba ar tylli ki jingialang kiba hashwa kala shu kut tang ha ka jingia nia.
“Ngi lah pynsngew sha ka sorkar naduh ka jingialang kaba ngi lah long arsien bad ha kitei ki jingialang ngi lah shu kut ha ka jingia nia, ngim shim la poi satia sha kaba kut. Ngi sngewthuh ba wat ha kane ka jingialang ruh kaba kila khot ia ngi, kan ym poi shano shano ruh namar ba ka sorkar kala dep ban ong ba kan pyneh beit bad kan iaid beit shakhmat bad katei ka projek, hynrei ngi ruh ngin pyneh beit bad iaid shakhmat bad ki jingiakhih” kala ong.
Haba kylli la ka JAC kan leit iashimbynta, kala ong, “Ngi ngin ym leit iashimbynta ha ka jingialang”.
“Kam pher wat lada ka sorkar ka pynbor katno katno ruh ia ngi ba ngin pyndem, kum ka JAC ngin ym pyndem satia. Ngi ngin iengskhem ha ka nongrim bad ngin iai dawa na ka sorkar ba kadei ban pynkynriah noh shawei ia kane ka projek” kala bynrap.
Ha ka shithi, ka JAC kala ong ba ka jingdawa ka jongka kadei kaba ym lah ban iakren, dei ban pynduh noh mardor ia katei ka project ha Lum Shyllong bad ban pynkynriah noh sha kiwei pat ki jaka.
“Ka nongrim ka jong ngi kadei kaba ngi lah ieng pura ia kaba yn ym lah ban pynkylla” lah ong ka JAC.
“Haba kubur ia ka jingkhot jong ka sorkar bad pynpaw ban pynneh ia ka jinglong jai jai jong ka jingialang, ngi shem pat ba ka jingiashimbynta ha ka jingiakren kan ym long kaba seisoh. Ngi lah dep ban iai pynpaw shai ia ka nongrim ka jong ngi lyngba ki jingleit iakynduh kiba la bunsien, bad kine kila paw shai kdar ba watla ngi pyrshah ia ka Ropeway Project ha ka nongrim, ngi pyrshah tyngeh bad ngim lah ban pdiang ia kane ka jaka kaba mynta ha Lum Shyllong,” kala ong.
Ka JAC kala ong ba ka dap da ka jingbynniaw ba ka sorkar kala pyrshang ban iaid shakhmat bad katei ka projek ha katei kajuh hi ka jaka wat hapdeng ka jingpyrshah ki paitbah bad ka kwah ban kiar na ka jingiashrut bad ki Rangbah Shnong ka thaiñ.
“Kan long kaba iahap bha ba ki Rangbah Shnong kiba dei khmih kidei ban pynkylla noh bad pynduh noh ia ka Land Lease Agreement kaba iadeibynta bad katei ka project. Ka sorkar kadei ban pynduh noh ia katei ka projek ha Lum Shyllong bad ban sdang noh ia ki kam ban leit leh noh sha kawei pat ka jaka” kala dawa.
“Ngi maham tyngeh ia ka sorkar ba kan shim ia kano kano ka rai ha ka jingialang kaban long lashai. Kano kano ka rai kaba shim ha kaba iadei bad ka jaka ha Lum Shyllong, ka JAC ka kwah ban pynpaw shai ba kan pyrshah beit bad kan kyntait ban ithuh ia ki ha kano kano ka dur ruh” la ong ka JAC.
Ka President ka JAC ka Kong Deborah Marbaniang kala ong ba ka jingiakhun kadei na ka bynta ka Shillong baroh kawei.
“Ngi thmu ban mih ha ki surok, lada ka sorkar ka bteng ban long kaba kuman. Ngi kyrpad ia ki paitbah ba kin ia mih paitbah namar ba kane ka Ropeway Project kan ym ktah tang ia ngi, ki nongshong shnong ka Laban, ne ia ka JAC, hynrei kan ktah ia baroh ki nongshong shnong ka sor Shillong” kala ong.
Haba pynpaw ia ka sawdong sawkun jong ka jingkordor u Lum Shyllong, kala ong, “Une u Lum Shyllong udei uba la thaw bad kyrkhu da u Blei ia ngi bad ia ki jaka jong ki Khasi bad Jaintia. Ngi ioh ia ka tyllong umbam umdih na u Lum Shyllong bad kitei ki tyllong um kim don kam ban pynkhuid namar ba ka um ka long kaba khuid bad kaba shngain. Ki wah kiba mih lyngba u Lum Shyllong ki pyndap ia ka Wah Umkhrah bad Umshyrpi bad lyngba kine ki wah lah thaw ia ka ‘Dam Site’ bad lyngba ka ‘Dam Site’ ngi ioh ia ka bording elektrik, kane ka bording kam dei tang ia ngi ki nongshong shnong ka Laban”.
“Nalor kane, ngi donkam ban pynneh pynsah ia ka lyer ba khuid. Hangne ha Shillong hi, ym don khlaw shuh, ym don shuh ia ki khlaw ki btap kiba dang sah, tang une u Lum Shyllong uba dang dei ka khlaw kaba heh. Hooid ngi don ia ka Mawpat kaba heh ban ia u Lum Shyllong kaba wanrah ia ka lyer kaba khuid” kala ong.
“Ka jingthmu jong ka JAC kam dei satia na ka bynta ka jingmyntoi shimet, hynrei ka nongrim kaba ngi ieng ka long ban ia wanlang bad ban iatreilang bad ban don ia ka jingiatylli ban pynneh ia u Lum Shyllong khnang ba un neh un sah na ka bynta ki pateng ban dang wan” la ong ka Kong Marbaniang.
