Shillong, Nailur 24 : Ka shong Mawsadang kaba don hapneh ki lum ba jyrngam bad ka Wah ba sngur phlir phlir kaba dei ruh ka khlieh jong ka Wah Umngi – ba hap hapoh ka Mawphlang Constituency, kala pruid dak ia ka lynti (roadmap) ban pynlong ia ka shnong kum kawei na ki jaka jngohkai ba khring bha ia ki nongshangkai, ka jaka iabam khana ki longiing longsem, ka jaka pynbyrngia da ki tamasa bad ka jaka pynmih ia ki marrep ba khlem khleh dwai (organic), ki ban kyntiew ia ka jingim ki trai shnong da ka ioh ka kot.
Kane ka lynti iaid kala sdang da ka jingthaw ia ka Tourism Committee hapdeng ka Shnong Mawsadang bad ka Pyndenumbri. Kine ki arshnong kila rai ruh ban khot iadon bynta lang sa ia ki 6 tylli ki Shnong ka thain kiba kynthup ia ka Niamsang, Lawkhla Mawlong, Lawkhla, Laitdiker, Laitniangtlong bad ka Mawliehpoh ban wanrah ia ka jingiatreilang, ka khuid ka suba, ka jingsumar ia ka mariang, ka jingpynitynnad ia ki lum ki them da ki syntiew ki skud bad kiwei kiwei.
Ka Committee hapoh ka jingialam Chairman bad Rangbah Shnong ka Mawsadang Bah B Nongbet, kaba la iakynduh hynne ka sngi Palei ha ka ophis treikam Bah Wellbirth Rani kum u nongaibuit, kala shim ia bun ki rai ban pyntyllun shakhmat ia ki kam ki ban lah pynurlong ia kane ka thong.
U Bah B Nongbet haba iakren bad ki lad pathai khubor, u iathuh ba ka jingialang kala rai ban buh ia ka Tourist Information Centre ha Shnong ka ban pdiang ia ki nongwankai bad ban pynthikna ia ka jingshngain jong ki haba ki wan ban pynlut ia ka por ha ka thain.
U pyntip ba ka Committee kan sa leit iakren ruh bad ki bor Pulit ban pan ia ka jingiatreilang bad ki bor Shnong ha ka ban pynlong ia ka thain kaba shngain ia ki nongwankai bad ia ki nongshongshnong ruh kumjuh.
Hynrei ula pyntip, ba ka Committee, khnang ba kan lah pynneh ia ka khuid ka suba, ka jingiada ia ka mariang bad ia ka jingshngain ki nongwankai, kala buh ia ka kyndon ba ki briew ba wan kai kin hap ban register ialade ha ka Tourist Information Centre ryngkat ka jingsiew kaba rit, ban tip ia ka rung ka mih jong ki.
Ban pynthikna ba ki nongwankai kin ioh ban pynlut por kham bun ha ka thain, ka Committee kala pynshlur ia ki nongshongshnong ba kin shna ia ki Homestay ki ban ai jaka sah kai ia ki nongwankai, ka ban long ruh kawei na ki lad kamai iaki trai shnong.
Nalor ki kam jngohkai, ka Committee kala shimkhia ruh ban pynlong ia ka thain kum ka jaka kaba pynmih ia ki mar rep ba khlem pyndonkam dawai dashai ne organic.
Katba u Bah Wellbirth Rani ula ong ba ki shnong ka thain ki don ia ki jaka kiba itynnad, ki lum kiba jyrngam bad ka wah kaba khring bha ia ki nongwankai. “Ngin pyndonkam hok ia ka spah ba ai ka mariang ban kyntiew ia ka thain kum ka jaka jngohkai-ka ban long ruh ka jingkyrkhu ia ki nongshongshnong ha ka ioh ka kot”.
“Ka Committee kan ialeh ban pynbha bad pynitynnad ia ki jaka da ki syntiew ki skud, kan pynneh ia ka khuid ka suba, khnang ba ki nongwan kai kin ioh ban iaid kai kylleng” ula pyntip haba iathuh “Ka Committee kan thied ruh ia ki motor boat ban khring shuh shuh ia ki nongjngohkai”.
Halor ki jaka sah ia ki nongwankai, u Bah Wellbirth ula pyntip “Kila don ki briew kiba kwah ban shna resort ha ka thain. Ia mynta ngim pat lah pynbiang ia ki jaka sah bad namar kata, ka Committee kala pynshlur ban shna ia ki homestay kaba long ka lad kamai ia ki trai shnong”.
Kum ka jaka iabam khana ne picnic kaba shngain bad ba biang tam ia ki longiing longsem, u bah Wellbirth u iathuh ba ka Committee kan sa pynshlur ia ki trai jaka ba kin buh ia ki jaka bam khana harud jong ka wah.
“Ka Committee kan sa ithuh ia ki jaka ba dei ban buh ia ki jaka iabam khana bad kan buh ruh ia ki nongpyniaid bad nongpeit khnang ban lah sumar bad pynkhuid iaki” ula ong.
Nalor kane, u pyntip ba ka Committee kan sa buh iaki samla ki ban pahara bad ban peit ia ka jingshngain jong ki nongwan kai.
Haba pynkynmaw ia ka tamasa iakop shong kulai kaba la khring bha ia ki paidbah ym tang na Shnong hynrei na kylleng ki jaka, u Bah Wellbirth u pyntip ba ka Committee kan sa pynshlur ruh ia ki trai shnong ba kin ri kulai khnang ba kin lah kamai da kaba pynshong kulai ia ki nongwankai.
U Rangbah Shnong u pyntip ba ka shnong Mawsadang kan sa pynlong shen ia ka jingiakop niah kali Offroad ban pyniaid da ka AHOR ha ka 15,16 bad 17 tarik Risaw-ka ban long kawei na ki sienjam ban kyntiew ia ka thain ha ki kam jngohkai.
U pyntip ba ka Shnong kan buh ruh ia kiwei ki tamasa nalor kane ka jingiakop niah kali ka ban nang pynbyrngia shuh shuh ia ki nongwankai.
Hynrei ula ong ba ka Shnong kan sa lum iaka bairung ia ki nongwankai kaba long T.20 shikhlieh khnang ba ka Shnong kan ioh pyndonkam ia ka pisa ha kaban kyrshan ia ka skul Secondary ba don ha Mawsadang, ban siew tulop ia ki nonghikai bad kiwei kiwei. U iathuh ba haduh mynta kane ka skul kam pat ju ioh jingiarap satia na ki bor Sorkar bad baroh ki jinglut jingsep lah bei lut da ka Shnong.

